• طولانیترين تصنيف تاريخ موسيقی ايران را همايون شجريان با آهنگسازی محمدرضا درويشی روی بازسازی كاری از عبدالقادر مراغی خوانده كه قرار است اواخر امسال به بازار موسيقی عرضه شود.
بهگزارش همشهریآنلاين محمدرضا درويشی، در دومين نشست پيشهمايش عبدالقادر مراغی، موسيقیدان نامدار قرن نهم هجری كه در ساختمان فرهنگستان هنر در خيابان ولیعصر برگزار شد، ضمن اعلام اين خبر گفت: « اين تصنيف كه ۲۱ دقيقه زمان دارد، حاصل دو سال تلاش شبانهروزی گروه عبدالقادر مراغی است كه قرار است بههمراه ۲۳ تصنيف ديگر در مجموعهای با يک كتاب و سه سیدی از سوی كانون پرورش فكری كودكان و نوجوانان(!) به بازار موسيقی عرضه شود. »
وی گفت: « بهدليل آنكه ۱۷ دقيقه از اين تصنيف در مدح امام هشتم شيعيان سروده شده است، هيچگاه از سوی نوازندگان و خوانندگان تركيه اجرا نشده و برای نخستين بار است كه بعد از پنج قرن اين تصنيف اجرا و خوانده شده است. »
اين تصنيف كه بخشهايی از آن در همين نشست پخش شد در سهگاه نوشته شده و عمدهی آن در بخشهای اوج صدای خواننده قرار دارد و همايون شجريان توانسته با تمرينات طاقتسوزی كه روی اين كار انجام داده، به خوبی از پس كار برآيد.
در اين نشست كه با حضور برخی از اعضای گروه عبدالقادر مراغی برگزار شد، همايون شجريان ـ كه از سوی درويشی برجستهترين خوانندهی معاصر بعد از پدرش لقب گرفت ـ حضور داشت و گفت كه وقتی كار را ابتدا شنيد برايش بسيار عجيب و شگفتانگيز جلوه كرد؛ چرا كه در برخی از لحظات تصنيف نقاط اوج و فرودهای آن با معيارهای آوازخوانی موسيقی سنتی همخوانی نداشت؛ به اين معنا كه خواننده درست در زمانیكه بايد فرود بيايد با يک اوج ديگر روبهرو میشود كه اين تجربه به اين میمانست كه دوندهای كه صد متر را با بالاترين سرعت دويده، وقتی به خط پايان رسيد، تازه به او بگويند كه صد متر ديگر را هم بايد در جهت عكس بدود.
وی همچنين از كم آمدن نفس خواننده در برخی از نقاط خبر داد و گفت كار عبدالقادر به گونهای بود كه در بخشهای بم تصانيف، خواننده با كمبود نفس روبهرو میشود و برای غلبه بر اين مشكل نيازمند تمرينات طاقتسوزی است كه من سعی كردم از پس كار برآيم.
محمدرضا درويشی دربارهی چگونگی كار روی اين تصانيف گفت كه دو سالی است، هر هفته دو جلسهی ۴ ساعته با گروه تمرين میكند و شكلگيری اين گروه ۹ نفره به گونهایست كه نه كسی میتواند به گروه اضافه شود و نه از آن كم شود ؛ چرا كه پيوستن هر فرد به گروه، نيازمند ۶ ماه تمرين مقدماتی فشرده برای آشنايی با سبک كار مراغی و نواختن اين قطعات است.
درويشی گفت كه چند سالی، تمامی وقت و انرژی خود را گذاشته تا از آرشيوهای شخصی و نيز كتابخانههای موسيقی تركيه و يونان بتواند اين تصانيف را بهدست آورد كه از ميان سی تصنيفی كه يک محقق ترک نشانی آنها را در كتاب خود داده، توانسته به ۲۴ تصنيف دست پيدا كند و بقيهی تصانيف را نتوانسته بهدست آورد.
در گروه عبدالقادر مراغی نگار بوبان (عود)، ساناز نخجوانی (قانون)، آرش شهريار (چهارتار)، علی صمدپور (رباب)، سيروس جمالی (رباب)، سيامک جهانگيری (نی)، احسان ذبيحیفر (كمانچه آلتو)، سامر حبيبی (كمانچه آلتو) و بهزاد ميرزايی (دايره) مینوازند و به گفتهی درويشی در شكلگيری و ساخت اين مجموعه تصانيف تمامی اعضای اين گروه كه از آهنگسازان و نوازندگان شناختهشدهی كشور به شمار میروند سهمی جدی و تأثيرگذار داشتهاند.
درويشی گفته است كه پس از انتشار آلبوم و سیدی عبدالقادر مراغی، گروه يادشده كنسرت صحنهای كار را در ايران و ساير كشورها اجرا خواهد كرد.
پيش از سخنان درويشی، داريوش طلايی دربارهی « علم و عمل موسيقی: ديدگاهها و كاربردها » سخن گفت و ضمن ارائهی تاريخچهای از نظريهپردازی در موسيقی ايران، از فارابی تا ابنسينا و ارموی و مراغی، به فضای عملی كارهای آنها نيز پرداخت.
پس از درويشی نيز فرهاد فخرالدينی كه چند سال قبل يكی از تصانيف عبدالقادر مراغی را در سريال امام علی (ع) با صدای صديق تعريف انتشار عمومی داده بود، به شكل تئوريک و با استفاده از عدد و رقم و نت گفت كه سی سال است روی اين پروژه كار كرده تا توانسته به چنين لحن و بيان عملی در كار دست يابد.
پس از سخنان فخرالدينی و درويشی، چند تن از حاضران سؤالاتی را با اين دو موسیقیدان نامی در ميان گذاشتند.
منبع: همشهریآنلاین [رجوع به منبع...]
پینوشت: از دوست عزیزی که خبر این همایش را بهدست بنده رساند، بسیار سپاسگزارم. بیصبرانه منتظر انتشار این آلبوم فوقالعاده خواهیم بود.
در ضمن در طول این یکسالونیم فعالیت وبلاگ، اولین باری است که در یک روز، ۲ پست فرستاده میشود... سال ۸۶ عجب سالیست برای موسیقی سنتی!
